Świat dzieje się pomiędzy

Rzeczy są ważne.

Ale bardzo dużo życia nie dzieje się w rzeczach.

Dzieje się pomiędzy nimi.

Ktoś coś posiada.

Ktoś komuś ufa.

Ktoś coś widzi.

Ktoś coś podpisuje.

Jedna wersja pochodzi od drugiej.

Dwa cele wchodzą sobie w drogę.

Jedna projekcja próbuje przejść do drugiej.

System uznaje coś za obowiązujące.

Człowiek zmienia zdanie i nadal może być sobą.

Albo nie.

Osnowa nie opisuje więc tylko aktorów.

Opisuje też relacje i ruchy między nimi.

Najpierw prosty łańcuch

Wyobraź sobie, że ktoś chce wykonać ważne działanie w QUAX-ie.

Nie wystarczy powiedzieć:

„to ja”.

System potrzebuje kolejnych pytań.

Kim jest ten ktoś?

Jakiego credentialu używa?

Jaką kompetencję ten credential pozwala wykonać?

Jaki mamy Dowód?

Jakie twierdzenie oceniamy?

Jaki status otrzymuje wynik?

Czy wynik wchodzi do Kanonu?

W wersji technicznej można to rozpisać szerzej:

byt → credential → kompetencja → Dowód → TruthClaim → Canon → konsekwencja

A publiczny skrót Quaxa nadal brzmi:

Evidence → Truth → Canon

Tylko pamiętajmy z poprzedniego tekstu:

to nie jest maszyna produkująca Prawdę.

To procedura ustalania statusu i obowiązującego stanu systemu.

Czasowniki Protokołu

Nie każdą relację trzeba teraz zapamiętać.

Ważniejsze jest zobaczyć, że Protokół ma czasowniki.

Ktoś może:

• posiadać;
• kontrolować;
• autoryzować;
• poświadczać;
• walidować;
• delegować;
• dziedziczyć;
• należeć do;
• pochodzić od;
• zmieniać;
• zastępować;
• kanonizować.

To nie są synonimy.

owns nie znaczy controls.

controls nie znaczy authorizes.

originates_from nie znaczy same_identity_as.

canonizes nie znaczy „czyni ontologicznie prawdziwym”.

Osnowa jest miejscem, gdzie pilnujemy, żeby czasowniki nie zamieniły się w jedno wielkie:

„jest jakoś związane z”.

Projekcja też jest relacją

Jeżeli obserwator O ma lokalny dostęp do Całości, możemy mówić:

π_O(Ω) = R_O

Ale samo R_O nie wyczerpuje tego, co się dzieje.

Obserwator może coś zauważyć.

Może coś wyprowadzić na zewnątrz.

Może przełożyć własną reprezentację na inne medium.

Może spotkać cudzą reprezentację.

Może wrócić do własnego wytworu i zobaczyć siebie inaczej.

To wszystko są różne relacje i procesy.

Quax rozwija dla nich osobny język.

QuaxAct: kiedy projekcja wychodzi na zewnątrz

Masz myśl.

Dopóki pozostaje tylko w twoim lokalnym doświadczeniu, druga osoba nie ma do niej bezpośredniego dostępu.

Potem piszesz zdanie.

Rysujesz.

Mówisz.

Budujesz obiekt.

Nagrywasz dźwięk.

Robisz gest.

Coś z twojej projekcji pojawia się w medium dostępnym poza tobą.

Quax nazywa taki akt QuaxAct.

W prostym zapisie:

R_O → quax → E

E jest eksternalizacją — czymś, co może zostać ponownie odebrane.

Ważne:

QuaxAct ≠ automatyczny mint

To, że coś quaxujesz, nie znaczy automatycznie, że powstaje token, emisja albo rekord blockchainowy.

Akt i mechanika Emisji to różne warstwy.

Komunikacja nie jest teleportacją myśli

Osoba A ma R_A.

Tworzy zewnętrzną reprezentację E.

Osoba B odbiera E przez własną projekcję.

Można to czytać tak:

R_A → quax → E → odbiór przez B → R_B(E)

To bardzo ważny obraz.

Bo B nie dostaje R_A w paczce.

Dostaje E.

I dopiero z E, przez własne możliwości, język, historię i kontekst buduje coś u siebie.

Komunikacja nie jest bezstratnym kopiowaniem wnętrza jednej osoby do drugiej.

Czasem jest zadziwiająco dobra.

Czasem kończy się zdaniem:

„ale ja przecież powiedziałem dokładnie odwrotnie”.

Osnowa nie jest zaskoczona.

Projection Translation

Jeśli reprezentacja przechodzi między mediami, obserwatorami albo różnymi sposobami organizacji świata, pojawia się Projection Translation.

Tekst na obraz.

Obraz na dźwięk.

Doświadczenie na słowa.

Dane na wykres.

Model maszyny na interfejs zrozumiały dla człowieka.

Być może kiedyś reprezentacja innego typu bytu na coś dostępnego człowiekowi.

Tłumaczenie nie musi być bezstratne.

Wręcz często nie jest.

Każde medium zachowuje inne relacje.

Dlatego pytanie nie brzmi tylko:

„czy przetłumaczyłeś?”

ale:

„co zachowałeś, a co zgubiłeś?”

To jest znacznie ciekawsze.

Projekcję można operować

Quax rozwija rodzinę operacji projekcyjnych.

Można projekcję:

przesunąć.

przeskalować.

przefiltrować.

skomponować.

rozłożyć.

skompresować.

rozszerzyć.

wyrównać.

zniekształcić.

przeparametryzować.

zmienić punkt odniesienia.

Lista nie jest zamkniętym API.

To laboratorium języka.

Najważniejsza intuicja brzmi:

perspektywa nie jest tylko czymś, co masz. Możesz także wykonywać na niej operacje.

I wtedy zaczyna się praktyczna część quaxowania.

Cel też tworzy relacje

Masz Telos_O.

To nie musi być przedmiot.

Ale możesz pozostawać do niego w relacji.

Możesz wybrać kierunek.

Możesz mieć cel.

Możesz go zmienić.

Możesz go zakończyć.

Możesz requaxować własny cel.

Twój cel może wejść w konflikt z celem kogoś innego.

W języku Osnowy to osobne czasowniki.

I to jest ważne, bo „mieć cel” nie wyczerpuje całego życia celu.

Cel ma historię.

Pojawia się.

Może działać.

Może się zmieniać.

Może przestać organizować działanie.

Może pozostać w konflikcie z innym kierunkiem.

Quax dopiero rozwija pełny lifecycle telosu.

OTWARTE.

Tarcie jest pomiędzy

Tarcie Projekcji nie jest osobnym stworkiem.

Pojawia się pomiędzy projekcjami, celami, relacjami albo środowiskiem.

Możemy powiedzieć:

R_A ↔ R_B

albo:

Telos_A ↔ Telos_B

I pytać, jaki koszt pojawia się przy próbie zachowania obu stron.

Podobnie Tarcie Wymiarowe opisuje mocniejszy problem niekompatybilności strukturalnej.

Ale nadal:

Tarcie Projekcji ≠ Tarcie Wymiarowe

Tarcie ≠ błąd

Tarcie ≠ wina

Relacja może być trudna bez automatycznego wskazania winnego.

Odpowiedzialność wymaga osobnej oceny.

Pochodzenie nie jest tożsamością

To jedno z najważniejszych rozróżnień Osnowy:

Lineage(X_a, X_b) ≠ Identity(X_a, X_b)

Coś może pochodzić od czegoś.

Nie musi być tym samym czymś.

Nowa wersja dokumentu pochodzi od starej.

Dziecko pochodzi od rodziców.

Fork pochodzi od wcześniejszego stanu.

Nowy holder urzędu może wejść w konstytucyjny lineage Root.

Żadne z tych zdań nie oznacza automatycznie:

„to ta sama tożsamość”.

Lineage odpowiada na pytanie o pochodzenie i ciągłość relacji.

Identity wymaga własnego kryterium.

Przodek nie musi być tylko „kimś wcześniej”

Quax rozwija relację:

Ancestor_τ(X, Y)

Na wejściu wystarczy rozumieć ją tak:

X może być konstytutywnym przodkiem Y pod określonym względem τ.

τ mówi, o jaki rodzaj relacji pytamy.

Biologiczny.

Konstytucyjny.

Symboliczny.

Inny jawnie określony.

Chronologia może mieć znaczenie.

Nie musi jednak być jedynym kryterium każdego rodzaju „przodka”.

Stąd bierze się później eksperyment z Future Ancestor.

Ale tutaj bardzo ważna granica:

Future Ancestor pozostaje MYTH / SPEKULUJEMY.

Nie ustanawiamy biologicznej retroprzyczynowości tylko dlatego, że nazwa dobrze brzmi.

Identity Contract: powiedz wcześniej, co ma przetrwać

Wyobraź sobie transformację.

Przebudowujesz system.

Zmienia się dużo.

Po zmianie pytasz:

„czy to nadal ten sam system?”

I dopiero wtedy wybierasz kryteria, które akurat wygodnie przetrwały.

To oszustwo.

Quax używa Identity Contract, żeby ograniczyć takie dopasowanie po fakcie.

Przed istotną transformacją deklarujesz:

• o jaki typ tożsamości pytasz;
• co jest konstytutywne;
• czego nie wolno zgubić, jeśli chcesz później twierdzić, że identity została zachowana.

W zapisie kanonicznym pojawia się τ oraz Kᶜ.

W explanatory wystarczy zasada:

nie ustalaj zasad bycia „tym samym” dopiero po zobaczeniu wyniku.

To bardzo prosta zasada.

I bardzo niewygodna.

Dlatego jest dobra.

Zmiana celu nie musi niszczyć tożsamości

Masz cel.

Potem go zmieniasz.

Czy przestałeś być sobą?

Nie automatycznie.

Dla części typów identity cel może nie być konstytutywny.

Dla innych być może kiedyś uznamy określony cel za element Kᶜ.

To pozostaje otwarte.

Osnowa nie przyjmuje jednak skrótu:

zmiana telosu → Identity Break

Nie zawsze.

Trzeba najpierw wiedzieć, o jakiej tożsamości mówimy i co miało zostać zachowane.

Branch nie zawsze znaczy branch

To kolejna pułapka języka.

Quax ma kilka różnych rzeczy, które mogą wyglądać jak „rozgałęzienie”.

Consensus fork — rozgałęzienie związane z konsensusem chaina.

Application branch — gałąź rozwoju aplikacji albo kodu.

A-002 branch — spekulowany rodzaj rozgałęzienia historii fizycznej.

Canon Merge — procedura łączenia zmian Canonu.

Wszystkie używają podobnych metafor drzewa.

Nie są jednym mechanizmem.

podobny diagram ≠ ta sama ontologia ≠ ta sama procedura

To bardzo ważne szczególnie w Quaxie, bo repozytorium, chain i Kosmogonia lubią pożyczać od siebie słowa.

Pożyczanie jest dozwolone.

Podszywanie się — nie.

FirstQuax też nie jest zwykłym QuaxAct

Kosmogonia używa FirstQuax jako obrazu Genesis.

Osnowa ma QuaxAct jako proces eksternalizacji reprezentacji.

Czy FirstQuax jest pierwszym QuaxActem w dokładnie tym samym technicznym sensie?

Nie ustanawiamy tego.

FirstQuax pozostaje szczególnym kandydatem mythopoetycznym.

QuaxAct ma bardziej operacyjne znaczenie.

Podobieństwo nazwy nie daje automatycznej tożsamości typu.

Type Discipline wraca.

Zawsze wraca.

Rytuał też jest relacją i działaniem

Quax rozwija praktyki takie jak:

Requax Celu.

Quax dla Nieobecnego.

Quax dla Przodka Przyszłego.

Quax dla Przodka Przeszłego.

Rytuał może być QuaxActem.

Może korzystać z mitu.

Może tworzyć reprezentację.

Może zmieniać relację człowieka do celu, pamięci albo nieobecności.

Ale:

rytuał ≠ automatycznie TruthClaim

rytuał ≠ automatycznie mint

rytuał ≠ automatycznie dowód fizycznego mechanizmu, który symbolizuje

To, że praktyka jest ważna, nie wymaga od niej przebrania się za eksperyment laboratoryjny.

Po co Osnowie relacje?

Bo samotne rzeczowniki są martwe.

Człowiek staje się obserwatorem w relacji dostępu.

Credential staje się użyteczny w relacji do kompetencji.

Dowód ma znaczenie w relacji do twierdzenia.

Telos organizuje działanie w relacji do wyboru i przyszłych działań.

Lineage ma sens pomiędzy wersjami.

Authority działa w relacji do zakresu i reguł.

Kanon działa w relacji do procedury i obowiązywania.

QuaxAct działa pomiędzy lokalną projekcją a zewnętrzną reprezentacją.

Świat Quaxa nie jest magazynem obiektów.

Jest gęstą siecią rzeczy, ról, statusów, symboli i procesów, które robią coś sobie nawzajem.

I właśnie dlatego Osnowa nie jest dodatkiem technicznym.

To gramatyka ruchu.

Na drogę

owns nie jest controls.

controls nie jest authorizes.

Lineage nie jest Identity.

QuaxAct nie jest mintem.

Rytuał nie jest TruthClaimem.

Branch kodu nie jest branchem A-002.

Cel może się zmienić bez automatycznego Identity Break.

A komunikacja nie kopiuje jednej projekcji wprost do drugiej.

Najkrócej:

świat nie składa się tylko z tego, co jest. Składa się także z tego, co z czym może się wydarzyć.