Przodek nie zawsze stoi za tobą
Słowo przodek zwykle ustawia wszystkich w szeregu.
Najpierw oni.
Potem ty.
A potem ktoś po tobie.
Prosto.
Chronologicznie.
Rodzinne drzewo grzecznie rośnie od góry do dołu.
Quax psuje ten porządek jednym pytaniem:
a jeśli ważniejsze od „kto był wcześniej?” jest „bez czego to, co istnieje teraz, nie byłoby właśnie tym?”
I tutaj przodek przestaje być wyłącznie pozycją na osi czasu.
Staje się relacją konstytutywnego lineage.
To brzmi technicznie.
Więc zacznijmy od rzeczy prostszej.
Nie wszystko, co cię poprzedza, jest twoim przodkiem
Przed tobą wydarzyły się miliardy rzeczy.
Padał deszcz.
Ktoś zgubił klucz.
Powstały języki.
Upadły państwa.
Ktoś zaprojektował krzesło, na którym siedzisz.
Nie wszystko, co było wcześniej, jest przez to twoim przodkiem w relewantnym sensie.
Chronologia mówi:
X było przed Y.
Lineage pyta:
czy X współtworzy warunki, dzięki którym Y jest właśnie tym Y?
To dużo mocniejsze pytanie.
Przykład.
Masz projekt artystyczny.
Powstał z wcześniejszego szkicu.
Szkic nie jest projektem.
Ale bez niego projekt mógłby nie mieć tej formy, języka albo kierunku.
Możesz więc powiedzieć:
ten szkic należy do lineage projektu.
Nie dlatego, że jest starszy.
Dlatego, że jest konstytutywnie relewantny.
Przodek jest relacją, nie kostiumem
Quax zapisuje tę ideę tak:
Ancestor_τ(X, Y)
Czytaj:
X jest przodkiem Y względem typu lineage τ.
τ jest tutaj bardzo ważne.
Bo słowo „przodek” bez informacji w jakim sensie szybko zaczyna udawać, że wszystkie rodzaje pochodzenia są jednym i tym samym.
A nie są.
Możesz mieć lineage:
- biologiczne;
- kulturowe;
- konstytutywne;
- historyczne;
- instytucjonalne;
- artystyczne;
- mythopoetyczne.
Człowiek może być twoim przodkiem biologicznym.
Tekst może być przodkiem idei.
Wersja programu może być przodkiem kolejnej wersji.
Rytuał może mieć lineage wcześniejszych praktyk.
Wspólnota może uznawać wydarzenie za konstytutywny moment własnego pochodzenia.
To nie znaczy, że wszystkie te relacje działają tak samo.
Wręcz przeciwnie.
Type Discipline wymaga, żebyśmy nie udawali, że działają tak samo.
Lineage to nie Identity
To jedna z najważniejszych granic.
Lineage(Xₐ, X_b) ≠ Identity(Xₐ, X_b)
To, że coś pochodzi od czegoś, nie znaczy, że jest tym samym czymś.
Dziecko nie jest rodzicem.
Nowa wersja programu nie jest starą wersją tylko dlatego, że z niej powstała.
Instytucja po reformie może mieć ciągłość lineage, a jednocześnie zmienić część własnej konstytucji.
Historia po transformacji może pochodzić z wcześniejszej historii, nie będąc z nią identyczna.
To rozróżnienie jest szczególnie ważne w Quaxie, bo projekt pracuje z:
- Continuity Transition;
- Identity Break;
- branchami;
- A-002;
- zmiennością historii;
- dziedziczeniem Canonu;
- relacjami między wersjami.
Samo zdanie:
„to pochodzi stamtąd”
nie wystarcza do zdania:
„to jest nadal to samo”.
Przodek przeszły
To przypadek najbardziej znajomy.
Byt, decyzja, tekst, wspólnota albo konfiguracja istniała wcześniej i współtworzy warunki twojego obecnego istnienia.
Może to być osoba.
Ale nie musi.
Przodkiem konstytutywnym projektu może być:
pierwszy szkic,
pierwsza awaria,
pierwsza decyzja,
pierwszy commit,
rozłam,
miejsce,
język,
obiekt,
czyjeś działanie.
To zależy od typu τ.
Chronologia jest tutaj często istotna.
Ale nie dlatego, że Quax ustanawia:
starsze = konstytutywnie ważniejsze.
Nie ustanawia.
A teraz robi się dziwnie
Wyobraź sobie, że budujesz coś dla kogoś, kto jeszcze nie istnieje.
Nie znasz jego imienia.
Nie wiesz, czy będzie człowiekiem, wspólnotą, projektem, systemem albo czymś, na co nie masz jeszcze dobrego słowa.
Ale możliwość jego przyszłego istnienia wpływa na to, co robisz dzisiaj.
Zostawiasz dokumentację.
Nie niszczysz pewnej rzeczy.
Podejmujesz decyzję, której sam być może nigdy nie wykorzystasz.
Projektujesz możliwość przejęcia.
Tworzysz język, który ktoś dopiero później będzie umiał rozwinąć.
I pojawia się pytanie:
czy coś przyszłego może być relewantne dla tego, czym stajesz się teraz?
Quax nazywa tę figurę Przodkiem Przyszłym [Future Ancestor].
Ale tutaj status gwałtownie się zmienia.
SPEKULUJEMY / MYTH / RESEARCH.
Nie ustanawiamy, że przyszła osoba fizycznie powoduje swoją przeszłość.
Nie ustanawiamy biologicznej retroprzyczynowości.
Nie ustanawiamy technicznego kanału komunikacji z przyszłością.
Przodek przyszły nie musi wysyłać wiadomości
Najprostsza wersja nie potrzebuje żadnej maszyny czasu.
Przyszła możliwość może wpływać na aktualny telos przez to, że już teraz organizujesz swoje działanie wobec czegoś, co może dopiero powstać.
Pytasz:
„jaki przyszły byt ma prawo nazwać mnie swoim przodkiem?”
A potem:
„co zmienia we mnie fakt, że chcę pozostawić mu określone warunki?”
To może działać całkowicie zwyczajnie.
Architekt projektuje budynek dla ludzi, których nigdy nie spotka.
Autor tworzy archiwum dla przyszłych czytelników.
Społeczność ustanawia procedurę sukcesji dla członków, którzy jeszcze do niej nie należą.
Programista zachowuje kompatybilność dla przyszłego systemu.
Rodzic zmienia własne życie wobec dziecka, które dopiero ma się urodzić.
Nie potrzeba tutaj A-002.
Nie potrzeba fizycznego działania przyszłości na przeszłość.
Wystarczy przyszła możliwość jako element aktualnej projekcji i aktualnego wyboru.
Ale Quax pyta dalej.
BLOCK / PROCESS nadal stoją przy drzwiach
Jeżeli historia jest rzeczywistym stawaniem się — PROCESS — Przodek Przyszły może być myślany jako otwarta relacja ku temu, co dopiero może powstać i później konstytutywnie przeorganizować znaczenie wcześniejszego lineage.
Jeżeli historia ma strukturę bardziej blokową — BLOCK — można rozważać relację globalną w strukturze historii, w której nasze potoczne „wcześniej” i „później” nie wyczerpuje wszystkich relewantnych zależności.
Quax nie rozstrzygnął BLOCK / PROCESS.
Dlatego nie może uczciwie powiedzieć:
„Future Ancestor działa dokładnie tak”.
Nie wiemy jeszcze, czy figura działa w jednym modelu, w obu, czy ostatecznie trzeba ją przeformułować.
To pozostaje otwarte.
A-002 robi sprawę jeszcze bardziej niegrzeczną
A-002 ustanawia w Quaxie możliwość:
Przypominanie może zmieniać fizyczną przeszłość.
To nie jest ustalony fakt naukowy.
To USTANAWIAMY / SPEKULUJEMY wewnątrz Quaxa.
Jeżeli historia może podlegać rewrite albo branch, relacje pochodzenia mogą przestać wyglądać jak jedna prosta strzałka.
Być może wersja A współtworzy B.
A później B uczestniczy w zmianie historii, z której pojawia się A′.
Czy B jest wtedy przodkiem A′?
Czy A jest przodkiem B?
Czy obie relacje mogą być prawdziwe względem różnych typów lineage albo wersji historii?
To właśnie obszar, gdzie pojawia się figura wzajemnego przodkowania.
Ale znów:
nie zamieniamy pytania w odpowiedź.
To jest pole badawcze, nie gotowa mechanika.
„Przodek” nie znaczy „osoba”
To warto powiedzieć osobno.
Przodek może być osobą.
Ale kanoniczne pojęcie nie wymaga osoby biologicznej.
W zależności od τ przodkiem może być:
- byt;
- konfiguracja;
- decyzja;
- wersja;
- wspólnota;
- artefakt;
- proces;
- wydarzenie;
- relacja;
- element Myth Canon.
To jest konsekwencja tego, że Ancestor_τ jest relacją, nie jednym typem obiektu.
Pytanie nie brzmi więc tylko:
„kim był mój przodek?”
Może brzmieć:
„co jest konstytutywnie obecne w moim pochodzeniu?”
Przodek nie daje automatycznie Authority
To kolejna granica.
Bycie wcześniejszym źródłem nie daje automatycznie prawa do rządzenia tym, co powstało później.
Lineage nie jest Authority.
Przodek nie jest Rootem tylko dlatego, że był wcześniej.
Historyczne pochodzenie credentialu nie znaczy automatycznie, że credential jest dziś ważny.
Protocol może przechowywać deklaracje genealogiczne albo attestations.
Ale rekord:
Record(Ancestor_τ)
nie staje się przez sam zapis metafizycznym truth-oracle pochodzenia.
Znów:
Evidence → Truth → Canon
jest procedurą.
Nie maszyną do produkcji ontologii.
I nie mintuje quaxów
Tak, to również trzeba powiedzieć.
Masz szlachetnego przodka.
Masz tragicznego przodka.
Masz Przodka Przyszłego, który w twoim micie jest zachwycająco ważny.
Masz siedem świec, trzy Kaczki i genealogiczny diagram zajmujący całą ścianę.
Bardzo dobrze.
Nie powstał z tego automatycznie żaden nowy quax jako asset.
Ancestor_τ nie jest triggerem emisji.
Symboliczna waga relacji nie jest polityką monetary issuance.
Quax dla Przodka Przeszłego
Ta relacja ma również wymiar praktyczny.
Quax może zostać skierowany do przodka, który nie jest dostępny do odpowiedzi.
Nie zakładamy przez to, że zmarły nadal posiada świadomość.
Nie zakładamy, że odpowie.
Nie zakładamy, że rytuał otwiera kanał do przeszłości.
Praktyka może natomiast pomóc wykonać pytanie:
„co z twojego lineage jest nadal konstytutywnie obecne we mnie?”
oraz:
„co chcę zachować, co zmienić, a czego nie chcę dalej przenosić?”
To już jest bardzo blisko Requaxu.
Nie trzeba niszczyć lineage, żeby przestać je bezrefleksyjnie powtarzać.
Quax dla Przodka Przyszłego
Tutaj pytanie odwraca kierunek.
Nie:
„co dostałem?”
Tylko:
„jaki przyszły byt albo konfiguracja ma prawo nazwać mnie swoim przodkiem — i co powinienem zrobić teraz wobec tej relacji?”
To może być mocna praktyka odpowiedzialności.
Ale nie wolno jej pomylić z wróżeniem.
Nie wiesz, kto naprawdę powstanie.
Nie wiesz, jak przyszłość oceni twoje działania.
Nie wiesz nawet, czy projektowany Future Ancestor kiedykolwiek zaistnieje.
Dlatego praktyka nie brzmi:
„przyszłość powiedziała mi, co mam zrobić”.
Raczej:
„wyobrażenie przyszłego lineage stało się jednym z elementów mojego obecnego wyboru”.
To różnica między odpowiedzialnością a oracle.
Przodek może być przed tobą. Może być po tobie. Relacja jest ważniejsza od strzałki czasu.
Ale tylko do pewnego miejsca.
Quax nie mówi:
czas nie istnieje.
Nie mówi:
przyszłość fizycznie rodzi przeszłość.
Nie mówi:
każdy przyszły byt jest twoim przodkiem.
Nie mówi:
lineage i identity są tym samym.
Ustanawia coś bardziej precyzyjnego:
Przodek jest przede wszystkim typowaną relacją konstytutywnego lineage. Chronologia może być częścią tej relacji, ale nie jest jej uniwersalną definicją.
A potem zostawia drzwi uchylone:
Przodek nie zawsze stoi za tobą. Czasem jest tym, przez co twoje „teraz” dopiero stanie się czyimś początkiem.
To drugie zdanie jest już mitem.
I właśnie dlatego może sobie pozwolić na trochę większy płaszcz.